Uklanjaju spomen-ploču srpskim oslobodiocima Budve

20150531131011_307840
BUDVA | Tabla s natpisom da su srpski vojnici oslobodili Budvu, postavljena 1931. godine, biće uklonjena jer „ono što na njoj piše ne odgovara istorijskim činjenicama“, najavljeno je iz Direktorata za kulturnu baštinu Ministarstva kulture Crne Gore.

Generalni direktor Direktorata Lidija Ljesar rekla je da Ministarstvo kulture i Komisija za podizanje spomen-obilježja nema pravo da sa ulaza u Stari grad skinu ploču „srpskim oslobodiocima Budve“ ako opština ne podnese inicijativu za uklanjenje, ali je najavila da će ona biti uklonjena po drugom osnovu, prenose podgoričke „Vijesti“.

„Imamo pravo da djelujemo po Zakonu o zaštiti kulturnih dobara. Kroz projekat o revalorizaciji Starog grada tretiraćemo ovo kulturno dobro i sve ono što nije kulturni sloj, što ne odgovara istorijskim činjenicama, a što degradira to kulturno dobro, biće uklonjeno“, rekla je Ljesarova.

Napominjući da iznosi lični stav kao stručnjak i stav Komisije za podizanje spomen obilježja, Ljesarova je rekla da ta ploča ne može biti tretirana kao kulturni sloj.

„Kulturni sloj nije spomen-obilježje, već ono o čemu priča to spomen-obilježje. Spomen-obilježje je u stvari 24-satni saobraćajac, koji upućuje kojim putem treba ići. Ovaj saobraćajac iznad ulaznih vrata u Budvi nije dobar i izaziva kolaps u saobraćaju“, tvrdi ona.

Spomen-ploča je postavljena 1931. godine iznad Veljih vrata na ulazu u Stari grad, a Komisija za podizanje spomen-obilježja Ministarstva kulture konstatovala je da ono što na njoj stoji „ne odgovara istorijskim činjenicama“.

Nalaz je dostavila opštini Budva, koja jedina po Zakonu o podizanju spomen-obilježja može inicirati uklanjanje sporne-ploče.

Na ploči, postavljenoj ispod Venecijanskog lava, uklesane su riječi: „Na uspomenu dolaska hrabre pobjedonosne Srpske vojske koja poslije junačnih pobjeda oslobodi Budvu, na Mitrovdan 8. novembra 1918. postavlja opština Budva“. Iznad tog napisa uklesane su riječi Petra Drugog Petrovića Njegoša: „Pokoljenja djela sude…“

Ljesarova navodi da 8. novembra 1918. Austrougarska nije postojala, a članice tadašnje Austrougarske monarhije su nedjeljama prije toga proglasile nezavisnost u svojim parlamentima.

Ona kaže da bi se, na primjer, kulturnim slojem smatralo da je na mjestu spomen-ploče bio grb Karađorđevića, jer to ima istorijskog utemeljenja.

Projekat revalorizacije kulturnih dobara, čiji je Ljesarova autor, okupio je 250 stručnjaka koji su radili u 50 timova. Jedan tim se bavio Starim gradom pod njenim mentorstvom i evidentirao „sve ono što je devalvirano“.

U opštini Budva ne postoji spremnost za pokretanje inicijative za uklanjanje spomen-ploče zbog, kako je „Vijestima“ rečeno, ljetnje sezone i mogućeg efekta koje bi to imalo na okruženje i dolazaka srpskih gostiju.
Srna