TREBINJE I U klupe trebinjskih osnovnih škola ove godine sjela su dva odjeljenja učenika manje nego lani, broj stanovnika sa prijeratnih 31.433 povećao se za samo 1.000, a i sve veći broj mladih napušta ovaj grad. Sve su to činjenice koje pokazuju koliko je katastrofalna demografska slika u našoj maloj Kaliforniji, što je uslovila izuzetno loša ekonomska situacija.
Iako su sunce, mediteranska klima, voda i idealan geografski položaj – prve asocijacije za Trebinje, grad koji je prema riječima jednog Nijemca “Bog za sebe stvorio” ono nažalost sve više biva napušteno.
Ovaj poražavajući trend u Hercegovini nema više ko ni da analizira jer se odselio i jedini demograf u ovom dijelu Srpske koji je godinama ukazivao na višedecenijsko stihijsko migriranje stanovništva koje je odavde "odvodilo" najkvalitetniji dio populacije.
Najveći potencijal Trebinja koji bi trebao biti i pokretački razvoj naše privrede – energetski sektor, zbog koga bi grad trebao biti "uređen kao Švajcarska", kako naglašavaju stanovnici, ne donosi onoliko blagodeti koliko za to ima potencijala, jer, kažu, "većinu finansijskog kolača uzimaju vlasti u Banjoj Luci".
Na tu poražavajuću činjenicu konstantno ukazuje prvi čovjek Trebinja Slavko Vučurević, o povećanjima izdvajanja za hidroakumulacijske naknade je raspravljala i trebinjska Skupština, ali suštinskog pomaka nema, jer nikada nije bio podržan ni od gradskih odbornika koji dolaze iz energetskog sektora, a odluke skupštinske većine ionako se ignorišu od viših nivoa vlasti.
"Godišnje od Hidroelektrana na Trebišnjci, po osnovu zakona o potopljenom zemljištu koji je na snazi u Republici Srpskoj dobijemo oko 2,5 miliona konvertabilnih maraka, od ukupnog prihoda koji iznosi oko 65 miliona KM. To je minoran iznos. Neka opština u Federaciji Bosne i Hercegovine dobije pet miliona KM za istu količinu proizvedene energije, jer su izdvajanja po ovoj osnovi duplo veća u Federaciji Bosne i Hercegovine i mi ćemo istrajati na tome da maker ta izdvajanja budu tolika i kod nas u Republici Srpskoj”, objašnjava gradonačelnik Trebinja Slavko Vučurević.
A da je sve vezano uzročno-posljedično govori i podatak o 4.700 nezaposlenih u Trebinju kojih bi, da je više subvencija upravo iz energetskih davanja, bilo dosta manje.
Od ovoga je broja, doduše, polovina ostala bez radnog mjesta kroz loše privatizacije i stečajeve, pa je nekadašnji poznati metalski gigant u bivšoj Jugoslaviji, Industrija alata Trebinje, izgubio čak 1.500 radnika i svoj stari sjaj, dok je tekstilno preduzeće Novoteks, koje je pred stečaj zapošljavalo oko 800 ljudi, nestalo na volšeban način iz uskostranačkih razloga.
Svjesni činjenice da se po pitanju poboljšanja demografske slike moraju preduzimati hitne mjere, Grad Trebinje unazad četiri godine za svaku novorođenu bebu izdvaja po 500 KM, povećan je i broj stipendista na opštinskom nivou, a ove godine za veliki broj djece obezbijeđen je i besplatan vrtić.
„Nikada veći broj djece nije bio oslobođen plaćanja kao sada. Na odobrenje gradonačelnika Slavka Vučurevića, a na moju ličnu i inicijativu Upravnog odbora, plaćanja su oslobođena djeca iz 36 višečlanih porodica, čim smo se odrekli 50.600 KM prihoda. Takođe, plaćanja smo oslobodili samohrane majke, djecu iz boračkih i socijalno ugroženih porodica. U tom smislu, pomogli smo svakom kome je pomoć bila potrebna“, navodi Mirjana Vujović, direktor Javne ustanove 'Naša radost'“.
Dragan Simović, izvršni sekretar Sindikalnog centra Trebinje kaže da su ove mjere za pohvalu, ali nisu dovoljne i da je potrebno koordinisano djelovanje republičkih sa lokalnim vlastima na zajedničkom rješavanju problema.
„Te pojedinačne akcije gradonačelnika Trebinja svakako su za pohvalu i u nekom kratkom periodu svakako daju rezultate, ali one ne mogu u suštini popraviti našu sumornu sliku nataliteta“, ističe Simović i dodaje da se rješenje treba tražiti u ekonomskoj bazi čitavog regiona i čitave Republike.
Međutim, glavni problem i jeste u tome što Trebinje u ovome gotovo da vodi donkihotovsku borbu jer republički ministri, kada zbog drugih poslova dolaze u Trebinje, zaobilaze Gradsku upravu u širokom luku, a cjelokupna struktura republičke vlasti ostaje gluva za probleme Trebinjaca, kao što su bili gluvi i u proteklih osam godina kada je i gradska i republička vlastt bila SNSD-ova i Dodikova.
J.V.
